بسیاری در ایران نگرانند در حالی که جهان سرگرم جنگ، نفت و بحران ژئوپولیتیک است، حکومت ایران از این فرصت برای پیشبرد یکی از خونینترین موجهای اعدام در سالهای اخیر بهره ببرد.
همه به قیمت نفت فکر میکنند، جمهوری اسلامی معترضان را در سایه جنگ اعدام میکند
امروز پنجمین اعدام در سه روز اخیر اعلام شد. در حالی که توجه بخش بزرگی از افکار عمومی جهان این روزها بر جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل، نوسان بهای نفت و پیامدهای منطقهای این بحران متمرکز شده، نهادهای حقوق بشری نسبت به روند دیگری در درون ایران هشدار میدهند: افزایش اعدامها، صدور احکام مرگ برای معترضان و زندانیان سیاسی، و پنهانکاری گسترده درباره سرنوشت صدها زندانی. جمهوری اسلامی از فضای جنگی و خاموشی خبری برای پیشبرد موج تازهای از اعدامها استفاده میکند.
در سه روز گذشته خبر اعدام پنج مخالف و معترض منتشر شده است. پیوند نعیمی، جوان ۳۰ سالهای است که در نوبت قرار دارد. او نزدیک به سه ماه پیش در ارتباط با اعتراضات دیماه بازداشت شد. بیش از یک ماه را در سلول انفرادی گذرانده، در یک اعتراف اجباری تلویزیونی ظاهر شده و به گفته نزدیکانش، زیر شکنجههای شدید جسمی و روانی قرار گرفته است؛ از جمله دو بار اعدام نمایشی، ضربوشتم، بازجوییهای خشن، فشار روانی و گرسنگی دادن. مقامهای جمهوری اسلامی او را به دست داشتن در مرگ مأموران امنیتی در جریان اعتراضات و نیز شادی بر مرگ علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، متهم کردهاند، اما خانوادهاش میگویند او هیچ جرمی مرتکب نشده و حتی اتهام روشنی نیز بهطور رسمی به او اعلام نشده است. او از دسترسی به وکیل محروم مانده و نزدیکانش بیم دارند که در آستانه اعدام باشد.
پیوند نعیمی فقط یک نمونه از روندی گسترده و ترسناک است. بر پایه آمار سازمان «حقوق بشر ایران»، از آغاز سال ۲۰۲۶ تاکنون دستکم ۱۴۵ نفر در ایران اعدام شدهاند و در عین حال گزارشهایی از بیش از ۴۰۰ اعدام دیگر نیز منتشر شده که هنوز بهطور مستقل تأیید نشدهاند. در شرایطی که اینترنت در بخشهایی از کشور قطع یا بهشدت محدود شده، روشن کردن ابعاد واقعی این موج اعدام تقریباً ناممکن شده است. بسیاری از احکام مرگ، و حتی در مواردی خود اتهامهایی که میتوانند به اعدام منجر شوند، هرگز بهطور عمومی اعلام نمیشوند و تنها به زندانیان و خانوادههایشان اطلاع داده میشود. همزمان، به خانواده هزاران بازداشتشده اعتراضات نیز هشدار داده شده که سکوت کنند و با کسی تماس نگیرند.
محمود امیریمقدم، مدیر سازمان «حقوق بشر ایران» میگوید اعدامها و تهدیدها و اتفاقاتی که امروز در ایران میگذرد زیر سایه جنگ قرار گرفته است. اکنون همه درباره قیمت نفت و بازار انرژی حرف میزنند و همین باعث شده هزینه سیاسی اعدامها برای حکومت بسیار پایین بیاید. جنگ برای جمهوری اسلامی تنها یک بحران خارجی نیست، بلکه به سپری تبلیغاتی و امنیتی بدل شده که در پس آن سرکوب داخلی را با هزینهای کمتر پیش میبرد.
پروندههای مربوط به اعتراضات دیماه اکنون با سرعت بیشتری در حال نهایی شدن است. در سوم فروردین، معاون اول قوه قضاییه اعلام کرد پروندههای مرتبط با این اعتراضات بررسی شده، برخی از آنها به احکام نهایی رسیدهاند و این احکام اکنون در حال اجرا هستند. او همچنین گفته بود هیچگونه رأفتی شامل محکومان نخواهد شد. از نگاه نهادهای حقوق بشری، این موضعگیری آشکارا نشان میدهد حکومت قصد دارد مثل گذشته از اعدام بهعنوان ابزار مستقیم سرکوب سیاسی استفاده کند.
منصوره میلز، پژوهشگر امور ایران در عفو بینالملل، گفته است از زمان خیزش «زن، زندگی، آزادی» در سال ۲۰۲۲، مقامهای جمهوری اسلامی عامدانه مجازات اعدام را به سلاحی برای القای ترس در جامعه و خاموش کردن هر صدای اعتراضی تبدیل کردهاند. اکنون نیز همین سیاست، در سایه جنگ و فضای ملتهب منطقهای، با شدت بیشتری دنبال میشود.
ابعاد کلی این روند تکاندهنده است. بر اساس گزارش گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، شمار اعدامها در سال ۲۰۲۵ به دستکم ۱۶۳۹ مورد رسید، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۴ برابر با ۹۷۵ مورد بود. نهادهای مدنی حتی میگویند شمار واقعی اعدامها در سال گذشته از ۲۰۰۰ نفر هم فراتر رفته است. سازمان ملل توضیح میدهد این اختلاف میان آمارها عجیب نیست، زیرا تنها حدود ۷ درصد از اعدامها از سوی منابع رسمی اعلام میشوند و بخش اعظم آنها مخفیانه انجام میگیرد یا فقط از راه منابع غیررسمی فاش میشود. هرچند بسیاری از این اعدامها به اتهامهای مربوط به مواد مخدر یا قتل مربوط بودهاند، اما نهادهای حقوق بشری هشدار میدهند استفاده سیاسی از مجازات مرگ بهطور چشمگیری افزایش یافته است.
گاردین که مورد پیوند نعیمی را دنبال کرده، به نقل از یکی از نزدیکان او مینویسد سکوت، همان فضایی است که دستگاه سرکوب برای پیشبرد کار خود به آن نیاز دارد. او میگوید تنها کاری که میتوان انجام داد، این است که صدای زندانیان شد و اجازه نداد آنچه در تاریکی میگذرد، پنهان بماند. بسیاری در ایران نگرانند در حالی که جهان سرگرم جنگ، نفت و بحران ژئوپولیتیک است، حکومت ایران از این فرصت برای پیشبرد یکی از خونینترین موجهای اعدام در سالهای اخیر بهره ببرد.
برگرفته از : اخبار روز