در برخی ردههای شغلی، نیروهای رسمی با وجود برخورداری از مسئولیتهای تخصصی، محدودیتهای استخدامی و الزامات شغلی خاص، دریافتی پایینتری نسبت به برخی کارکنان مشمول قانون کار دارند و این موضوع به یکی از مهمترین عوامل نارضایتی تبدیل شده است.
چرا برخی کارکنان رسمی صنعت نفت از تمایل و درخواست تغییر وضعیت استخدامی سخن میگویند؟
در روزهای اخیر، ایجاد یک گروه و کانال مجازی با موضوع «پیگیری تبدیل وضعیت از رسمی به قراردادی» در میان بخشی از کارکنان صنعت نفت، توجه بسیاری را به خود جلب کرده است. موضوعی که شاید تا چند سال پیش حتی طرح آن نیز دور از ذهن به نظر میرسید؛ چرا که استخدام رسمی همواره یکی از مطلوبترین شیوههای استخدامی در کشور محسوب میشد.
با این حال، بررسی دیدگاههای مطرحشده در این گروهها نشان میدهد که موضوع فراتر از یک تغییر عنوان استخدامی است و ریشه در مجموعهای از دغدغههای معیشتی، مزدی، بازنشستگی و نظام جبران خدمات دارد.
بر اساس مباحث مطرحشده از سوی اعضای این گروهها، مهمترین دلایل شکلگیری این مطالبه عبارتند از:
چالش کف حقوق
بخشی از کارکنان رسمی معتقدند در سالهای اخیر و به دنبال رشد قابل توجه حداقل دستمزد و مزایای مرتبط با قانون کار، فاصله میان کف دریافتی کارکنان رسمی و حداقل دریافتی کارکنان مشمول قانون کار به شکل محسوسی افزایش یافته است.
از نگاه این گروه، در برخی ردههای شغلی، نیروهای رسمی با وجود برخورداری از مسئولیتهای تخصصی، محدودیتهای استخدامی و الزامات شغلی خاص، دریافتی پایینتری نسبت به برخی کارکنان مشمول قانون کار دارند و این موضوع به یکی از مهمترین عوامل نارضایتی تبدیل شده است.
چالش سقف حقوق
یکی دیگر از موارد مطرحشده، موضوع سقف حقوق است. هرچند سقف حقوق نیز هر سال متناسب با قوانین و مقررات افزایش پیدا میکند، اما بسیاری از کارکنان متخصص و عملیاتی معتقدند وجود این محدودیت باعث شده ارتباط میان تخصص، تجربه، مسئولیت، شرایط کاری و دریافتی نهایی تضعیف شود.
به اعتقاد آنان، نیروهایی که در واحدهای عملیاتی، تخصصی و حساس فعالیت میکنند انتظار دارند ارزش افزودهای که برای صنعت نفت ایجاد میکنند در نظام پرداخت نیز انعکاس بیشتری داشته باشد.
عدالت مزدی و ارزش تخصص
بسیاری از کارکنان بر این باورند که نظام پرداخت باید بیش از گذشته بر مبنای تخصص، تجربه، مسئولیت، شرایط محیط کار و میزان اثرگذاری افراد در فرآیند تولید و بهرهوری طراحی شود.
به اعتقاد این گروه، کاهش فاصله دریافتی میان مشاغل با سطوح مختلف مسئولیت و تخصص میتواند انگیزه برای ارتقای مهارت و پذیرش مسئولیتهای بیشتر را کاهش دهد.
تفاوت در کسورات بازنشستگی
یکی دیگر از موضوعات مورد بحث، تفاوت میان سهم پرداختی کارکنان رسمی به صندوق بازنشستگی صنعت نفت و حق بیمه پرداختی کارکنان مشمول تأمین اجتماعی است. برخی کارکنان معتقدند این تفاوت در کسورات ماهیانه باید در ارزیابی مزایا و معایب نظامهای مختلف استخدامی مورد توجه قرار گیرد.
تفاوت در شرایط بازنشستگی
موضوع سن و شرایط بازنشستگی نیز از جمله دغدغههای مطرحشده در این مباحث است. برخی کارکنان معتقدند تفاوتهای موجود میان نظامهای بازنشستگی مختلف، در کنار تغییرات سالهای اخیر، موجب شده نگاه کارکنان به آینده شغلی و دوران بازنشستگی تغییر کند.
مشاغل سخت و زیانآور
یکی دیگر از مواردی که از سوی برخی کارکنان عملیاتی مطرح میشود، عدم بهرهمندی نیروهای عملیاتی رسمی از مزایای مرتبط با مشاغل سخت و زیانآور است؛ این در حالی است که برخی نیروهای مشمول قانون کار در شرایط مشابه از مزایای این قانون بهرهمند میشوند.
منتقدان معتقدند شرایط کاری در بسیاری از واحدهای عملیاتی، پالایشگاهی، بهرهبرداری و مناطق سخت اقلیمی، ایجاب میکند که در این زمینه بازنگریهای لازم صورت گیرد.
روند متفاوت افزایش حقوق
در سالهای اخیر تفاوت میان شیوه افزایش حقوق کارکنان دولت و افزایش دستمزد مشمولان قانون کار نیز به یکی از موضوعات مورد بحث تبدیل شده است. برخی کارکنان معتقدند رشد حقوق در نظام کارگری در سالهای اخیر با سرعت بیشتری انجام شده و این موضوع بر مقایسههای مزدی میان گروههای مختلف کارکنان تأثیر گذاشته است.
یک مطالبه یا یک هشدار؟
آنچه از مجموعه مباحث مطرحشده در این گروهها برداشت میشود، صرفاً تمایل به تغییر نوع استخدام نیست؛ بلکه بازتاب مجموعهای از دغدغهها درباره عدالت مزدی، نظام پرداخت، بازنشستگی، ارزش تخصص، شرایط کاری و آینده معیشتی کارکنان صنعت نفت است.
شاید مهمترین پیام شکلگیری چنین گروههایی این باشد که بخشی از کارکنان صنعت نفت احساس میکنند نظام جبران خدمات نیازمند بازنگری و بروزرسانی متناسب با واقعیتهای اقتصادی امروز، شرایط شغلی و جایگاه تخصصی نیروی انسانی است.
صرفنظر از موافقت یا مخالفت با این مطالبه، طرح موضوعی که تا چند سال پیش غیرقابل تصور بنظر میرسید، خود نشانهای است که میتواند برای مدیران و سیاستگذاران حوزه منابع انسانی صنعت نفت، قابل تأمل و نیازمند بررسی دقیق باشد…
منتشره درشبکه های اجتماعی بتاریخ 30 خرداد
منبع : بولتن “اخبار و گزارش های کارگری” akhbarkargari2468@gmail.com
